Không quân Mỹ 'hồi sinh' B-1B và nâng cấp B-52: Lấp khoảng trống B-21

Không quân Mỹ đang điều chỉnh chiến lược vận hành phi đội oanh tạc cơ thông qua việc hồi sinh B-1B và nâng cấp B-52 nhằm duy trì năng lực răn đe tầm xa trước những chậm trễ của B-21.

Trong bối cảnh địa chính trị thế giới biến động phức tạp, Washington đã phê duyệt ngân sách quốc phòng kỷ lục lên tới 1.500 tỷ USD. Thay vì theo đuổi lộ trình loại biên các dòng máy bay cũ để chuyển sang công nghệ tàng hình thế hệ mới, Không lực Hoa Kỳ (USAF) lại chọn một lối đi thực dụng hơn: chi hàng tỷ USD để đại tu và kéo dài tuổi thọ cho những “lão tướng” kỳ cựu.

Hồi sinh B-1B Lancer: Từ “nghĩa địa” máy bay trở lại chiến trường

Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong chiến dịch này là sự trở lại của chiếc B-1B Lancer mang số hiệu 86-0115. Từng bị “đóng băng” tại nghĩa địa máy bay Davis-Monthan (Arizona), chiếc phi cơ này đã trải qua gần hai năm phục hồi nghiêm ngặt tại căn cứ Tinker, Oklahoma để chính thức tái xuất với tên gọi đầy uy lực: “Apocalypse”.

Để đưa một chiếc máy bay từ trạng thái niêm cất Type 2000 trở lại sẵn sàng chiến đấu, hơn 200 kỹ thuật viên của Phi đội bảo dưỡng số 567 đã phải làm việc cường độ cao, thay thế hơn 500 linh kiện và gia cố toàn bộ cấu trúc thân vỏ. Đây không đơn thuần là việc sửa chữa, mà là một quy trình tái thiết kỹ thuật phức tạp nhằm bù đắp sự thiếu hụt về số lượng trong phi đội hiện tại.

Tại sao Mỹ chọn duy trì các nền tảng oanh tạc cơ thế hệ cũ?

Việc thay đổi kế hoạch nghỉ hưu của B-1B và B-2 Spirit không phải là ngẫu nhiên, mà xuất phát từ hai tính toán chiến lược then chốt:

• Sự chậm trễ của B-21 Raider: Chương trình oanh tạc cơ tàng hình thế hệ mới B-21 đang gặp nhiều thách thức về tiến độ, tạo ra một “khoảng trống quyền lực” trong năng lực tấn công tầm xa.
• Giá trị thực chiến: Các chiến dịch gần đây tại khu vực Iran đã chứng minh B-1B vẫn là “quái vật” mang tải trọng vũ khí khổng lồ, điều mà các máy bay tàng hình nhỏ hơn khó có thể đáp ứng.

Hiện nay, Quốc hội Mỹ yêu cầu USAF phải duy trì tối thiểu 45 chiếc B-1B. Theo ngân sách tài khóa 2027, khoảng 342 triệu USD sẽ được rót vào việc hiện đại hóa phi đội này. Đặc biệt, B-1B đang được thử nghiệm để trở thành bệ phóng cho tên lửa siêu vượt âm AGM-183 ARRW, biến một nền tảng cũ thành phương tiện mang vũ khí tương lai.

B-52 Stratofortress: Tham vọng phục vụ xuyên thế kỷ

Song song với B-1B, “pháo đài bay” B-52H cũng đang được nâng cấp lên chuẩn B-52J. Trọng tâm của cuộc cải tổ này là Chương trình Thay thế Động cơ Thương mại (CERP) với việc trang bị dòng động cơ Rolls-Royce F130 hiện đại.

Với hệ thống điện tử hàng không tiên tiến và động cơ mới, B-52J dự kiến sẽ hoạt động đến những năm 2050-2060. Nếu kịch bản này thành hiện thực, B-52 sẽ lập kỷ lục vô tiền khoáng hậu: loại máy bay quân sự đầu tiên trong lịch sử hoạt động liên tục hơn 100 năm.

Gia hạn cho B-2 Spirit và A-10 Warthog: Những quân bài dự phòng

Không dừng lại ở đó, Washington chi thêm 1,35 tỷ USD để duy trì phi đội tàng hình B-2 Spirit trong 5 năm tới. Đồng thời, kế hoạch loại biên các tiêm kích F-22 Block 20 và cường kích A-10 Warthog cũng bị trì hoãn. Điều này cho thấy một thực tế: dù công nghệ UAV (máy bay không người lái) hay tiêm kích thế hệ 6 đang phát triển, nhưng những nền tảng có sức công phá lớn và độ tin cậy cao như A-10 hay B-2 vẫn là không thể thay thế trong ngắn hạn.

Góc nhìn chuyên gia: Việc Mỹ “níu kéo” các dòng máy bay cũ cho thấy một bài học về quản trị rủi ro trong quân sự. Khi công nghệ tương lai (B-21) chưa đạt độ chín, việc tối ưu hóa những giá trị hiện có là giải pháp an toàn nhất để đảm bảo thế thượng phong trên không. Liệu sự phụ thuộc vào các nền tảng cũ có khiến Mỹ chậm chân trong cuộc đua công nghệ tàng hình, hay đây chính là chiến thuật “lấy ngắn nuôi dài” khôn ngoan?

Bạn nghĩ sao về chiến lược “hồi sinh” máy bay cũ của Mỹ? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn ở phần bình luận bên dưới!