UAE rời OPEC: Động thái gây bất ổn hay cơ hội cho thị trường dầu mỏ?

Quyết định rời bỏ OPEC của Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất (UAE) mang đến những rủi ro tiềm ẩn cho sự ổn định giá dầu mỏ toàn cầu, đặt ra câu hỏi về vai trò dẫn dắt của Ả-rập Xê-út và tương lai của liên minh này.

Việc UAE, quốc gia có ảnh hưởng lớn thứ hai trong OPEC sau Ả-rập Xê-út, rút khỏi tổ chức này có thể làm suy yếu đáng kể sức mạnh điều tiết thị trường của liên minh. Theo ông Jorge León, Trưởng bộ phận phân tích địa chính trị tại Rystad Energy, UAE cùng với Ả-rập Xê-út nắm giữ phần lớn công suất dự phòng toàn cầu, ước tính hơn 4 triệu thùng/ngày. Đây là yếu tố then chốt cho phép OPEC+ ứng phó linh hoạt với các cú sốc nguồn cung và giữ giá dầu trong tầm kiểm soát.

Sự ra đi của UAE không chỉ làm giảm công suất dự phòng chung mà còn ảnh hưởng đến vai trò lãnh đạo của Ả-rập Xê-út. Ông David Goldwyn, cựu đặc phái viên năng lượng quốc tế của Bộ Ngoại giao Mỹ, nhận định rằng dù Ả-rập Xê-út vẫn có khả năng tự điều tiết thị trường, nhưng vị thế của họ sẽ suy yếu khi không còn sự hậu thuẫn của một thành viên chủ chốt như UAE.

Động lực đằng sau quyết định của UAE

Quyết định này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng tại khu vực, đặc biệt là các cuộc tấn công vào tàu thuyền tại Eo biển Hormuz, gây ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu dầu của UAE. Tuy nhiên, Bộ trưởng Năng lượng UAE, ông Suhail Al Mazrouei, nhấn mạnh rằng thời điểm rút lui được lựa chọn cẩn thận để giảm thiểu tác động tiêu cực đến các quốc gia sản xuất khác.

Một động lực quan trọng khác là tham vọng của UAE trong việc gia tăng quyền tự chủ sản xuất. Quốc gia này đặt mục tiêu nâng công suất lên 5 triệu thùng/ngày vào năm 2027, một kế hoạch có thể bị cản trở bởi các quy định cắt giảm sản lượng của OPEC. Ông Andy Lipow, Chủ tịch Lipow Oil Associates, chỉ ra rằng UAE đã bày tỏ sự không hài lòng với việc phải liên tục cắt giảm sản lượng theo yêu cầu của Ả-rập Xê-út, trong khi một số thành viên khác như Iraq và Nga lại thường xuyên vượt hạn ngạch.

Tác động ngắn hạn và dài hạn đến thị trường dầu mỏ

Trong ngắn hạn, tác động của việc UAE rời OPEC có thể không quá rõ rệt, đặc biệt là khi các vấn đề địa chính trị vẫn còn khiến thị trường dầu mỏ biến động. Giá dầu phản ứng khá dè dặt với thông tin này.

Tuy nhiên, về dài hạn, động thái này được dự báo sẽ tạo áp lực giảm giá dầu. Ông John Kilduff, nhà sáng lập Again Capital, cho rằng sự suy yếu trong phối hợp giữa các nhà sản xuất có thể làm giảm khả năng ứng phó khi thị trường rơi vào tình trạng dư cung. Ông Goldwyn cũng bổ sung thêm rằng thị trường có thể mất đi “tấm đệm” an toàn mà Ả-rập Xê-út thường thiết lập để ngăn giá giảm sâu khi nhu cầu yếu.

Dù vậy, ông Goldwyn cũng lưu ý rằng việc UAE rời OPEC không nhất thiết có nghĩa là họ sẽ ngừng hợp tác với tổ chức này. Sự phối hợp, dù không chính thức, vẫn có thể tiếp diễn khi thị trường cần.

Tóm lại, quyết định của UAE mở ra một giai đoạn mới đầy bất định cho thị trường dầu mỏ. Sự suy yếu của OPEC có thể dẫn đến biến động giá mạnh hơn, nhưng cũng có thể tạo cơ hội cho các quốc gia thành viên tìm kiếm chiến lược sản xuất linh hoạt hơn. Liệu các nước sản xuất dầu có thể tìm được tiếng nói chung để duy trì sự ổn định hay không vẫn là câu hỏi bỏ ngỏ.